Trường học ở Daegu: Lễ tốt nghiệp và Lễ đóng cửa trường diễn ra cùng một ngày

Ngay sau lễ tốt nghiệp, một trường tiểu học ở Daegu đã tổ chức lễ đóng cửa trường do số học sinh sụt giảm nghiêm trọng. Câu chuyện phản ánh thực trạng nhiều trường học tại Hàn Quốc phải chấm dứt hoạt động trong bối cảnh dân số trẻ tiếp tục giảm.

Buổi sáng ngày tốt nghiệp ở một ngôi trường tiểu học tại Daegu bắt đầu giống như bao lễ tốt nghiệp khác. Học sinh lớp 6 đội mũ tốt nghiệp, cài hoa trên ngực áo, ríu rít nói với nhau rằng “chắc mình sẽ khóc”, “hơi run”. Các em bước vào hội trường trong tiếng vỗ tay của thầy cô và phụ huynh. Nhưng hôm đó, trên sân khấu không chỉ có lễ trao bằng. Ngay sau lễ tốt nghiệp, nhà trường tổ chức luôn lễ đóng cửa trường.

Ngôi trường ấy từng đầy ắp tiếng trẻ con. Có thời điểm, hơn 2.400 học sinh học trong 48 lớp. Nhưng đến năm học cuối cùng, toàn trường chỉ còn 78 em, trong đó có 23 học sinh lớp 6 tốt nghiệp. Khi những thước phim ghi lại kỷ niệm cũ được chiếu lên, nhiều em không kìm được nước mắt. Thầy cô đứng dưới hội trường cũng khóc. Có giáo viên gắn bó hàng chục năm với ngôi trường, chưa từng nghĩ rằng sẽ có ngày chứng kiến cảnh khóa cổng trường vĩnh viễn. Một cựu học sinh ngoài 30 tuổi trở lại dự lễ nói rằng khi còn đi học, trường lúc nào cũng đông đúc, nên khoảnh khắc này vừa lạ lẫm vừa đau lòng.

Trường tiểu học Wolgok (월곡초등학교) tổ chức lễ tốt nghiệp lần cuối trước khi chính thức đóng cửa do thiếu học sinh. [kr-credit type="news" source="Yonhap News" url="https://v.daum.net/v/20260105134648138"]

Trường hợp của trường tiểu học Wolgok ở thành phố Daegu (대구 월곡초등학교) cho thấy rõ một nghịch lý lớn: cơ sở vật chất, chương trình học và đội ngũ giáo viên vẫn còn đó, nhưng đối tượng thụ hưởng là trẻ em thì ngày càng biến mất. Câu nói của hiệu trưởng “cổng trường có thể đóng, nhưng ước mơ thì không” mang nhiều ý nghĩa an ủi, nhưng cũng phản ánh nỗi bất lực của ngành giáo dục trước một vấn đề vượt xa phạm vi trường lớp.

Câu chuyện của 월곡초 không phải trường hợp cá biệt. Trong hơn ba thập kỷ, số học sinh toàn quốc đã giảm từ trên 10 triệu xuống còn dưới 5 triệu và dự kiến vẫn tiếp tục giảm sâu trong những năm tới.

Trên toàn Hàn Quốc, số trường học phải đóng cửa vì thiếu học sinh đã vượt mức rất cao: tính đến cuối năm 2025, hơn 4.000 trường tiểu học, trung học cơ sở và trung học phổ thông đã đóng cửa do học sinh giảm mạnh. Đây là số liệu do Bộ Giáo dục Hàn Quốc công bố và được quốc hội xác nhận từ phía đại diện đảng Dân chủ Jin Sun-mee. Trong số này, 3.674 trường tiểu học, 264 trường trung học cơ sở và 70 trường trung học phổ thông đã chính thức dừng hoạt động. Với xu hướng này, trong 5 năm tới dự kiến thêm khoảng 107 trường nữa sẽ đóng cửa nếu dân số trẻ tiếp tục giảm.

Có nhiều trường ở Hàn Quốc rơi vào tình trạng học sinh rất ít. Một ví dụ nổi bật được đưa tin là một trường tiểu học ở Gwangju, nơi trong lễ khai giảng năm 2025 chỉ có 1 học sinh lớp 1 duy nhất ghi danh. Ngay cả những lớp học như vậy vẫn được tổ chức, nhưng số lượng học sinh quá ít khiến quản lý và tổ chức lớp học gặp khó khăn lớn và buộc phải hợp nhất hoặc điều chỉnh hoạt động giảng dạy.

Ở tỉnh Jeonbuk, nhiều trường tiểu học và trung học ở khu vực nông thôn bị ảnh hưởng nghiêm trọng, với các trường có chỉ 1–6 học sinh trên toàn trường buộc phải hợp nhất hoặc đóng cửa. Ví dụ, một trường trung học có 1 học sinh toàn trường bị sát nhập vào một trường khác. Tình trạng này không chỉ xảy ra ở một trường riêng lẻ mà đã diễn ra ở nhiều trường trong tỉnh.

Trường tiểu học Wolgok (월곡초등학교) tổ chức lễ tốt nghiệp lần cuối trước khi chính thức đóng cửa do thiếu học sinh. [kr-credit type="news" source="Yonhap News" url="https://v.daum.net/v/20260105134648138"]

Tình trạng này là hệ quả trực tiếp của tỷ lệ sinh ở Hàn Quốc thuộc nhóm thấp nhất thế giới và quá trình già hóa dân số diễn ra rất nhanh. Theo các dự báo thống kê, số học sinh từ tiểu học đến trung học phổ thông trên toàn quốc đã giảm mạnh và sẽ còn tiếp tục giảm sâu trong những năm tới. Ước tính đến năm 2026, tổng số học sinh chỉ còn khoảng 4,83 triệu em, giảm hơn 850.000 em so với 5 năm trước. Mức sụt giảm này cho thấy sự thay đổi rất lớn nếu so với giai đoạn đỉnh điểm vào những năm 1980, khi số học sinh trên cả nước từng vượt mốc 10 triệu.

Gốc rễ của vấn đề nằm ở sự sụt giảm nghiêm trọng của dân số trong độ tuổi đi học. Tỷ lệ sinh thấp kéo dài nhiều năm khiến số học sinh toàn quốc giảm gần một nửa so với thời kỳ cao điểm vài thập kỷ trước. Trong khi cơ sở vật chất và hệ thống giáo dục vẫn còn nguyên, thì đối tượng cần được giáo dục lại ngày càng ít đi. Điều này không chỉ đặt ra bài toán cho ngành giáo dục, mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống cộng đồng địa phương. Trường học vốn là trung tâm sinh hoạt của khu dân cư. Khi trường đóng cửa, gia đình trẻ rời đi, giáo viên bị điều chuyển, các khu dân cư xung quanh cũng dần mất đi sức sống.

Lễ tốt nghiệp đồng thời là lễ đóng cửa trường vì thế không chỉ là một sự kiện mang tính biểu tượng. Nó phản ánh rõ ràng một thực tế lạnh lẽo hơn phía sau những con số thống kê: khi trẻ em biến mất, không chỉ trường học khép lại, mà cả một chuỗi sinh hoạt xã hội quen thuộc cũng dần tan biến. Câu nói “cổng trường có thể đóng, nhưng ước mơ thì không” vang lên trong hội trường hôm ấy vừa là lời động viên dành cho học sinh, vừa là lời nhắc nhở về một tương lai mà Hàn Quốc buộc phải đối mặt nếu bài toán dân số không tìm được lối ra.